การเล่าเรื่องในภาพยนตร์สะท้อนภาพคนชายขอบและบริบทระหว่างภาพยนตร์ กับสภาพสังคมในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัย

Abstract

งานวิจัยชิ้นนี้ได้ทำการศึกษา 1) การเล่าเรื่องในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัย 2) การสะท้อน ภาพคนชายขอบในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัย และ 3) ความสัมพันธ์ระหว่างบริบทของภาพยนตร์กับ สภาพสังคมจริงที่ถูกนำเสนอในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัย ผู้วิจัยได้เลือกนำแนวคิดเรื่องการเล่าเรื่อง ในภาพยนตร์ กระบวนการกลายเป็นชายขอบ สัญวิทยา (Semiology) และแนวคิดเรื่องบริบท (Context) งานวิจัยชิ้นนี้ได้เลือกใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ ด้วยวิธีวิเคราะห์ตัวบท (Textual Analysis) ผู้วิจัยได้ทำการคัดเลือกภาพยนตร์ไทยร่วมสมัยจำนวน 5 เรื่อง กระเบนราหู มะลิลา ไทบ้านเดอะซีรีส์ ละติจูดที่ 6 และ พี่ชาย My Bromance คัดเลือกมาเฉพาะภาพยนตร์ที่นำเสนอเฉพาะ การสะท้อนภาพคนชายขอบผ่านโครงเรื่อง ตัวละคร และบริบทในภาพยนตร์ ผลการศึกษาพบว่า การเล่าเรื่องในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัย โดยมีการนำประเด็นกลุ่มคนชายขอบมาเป็นประเด็นหลัก และมีการนำเสนอโครงเรื่องและแก่นเรื่องที่สะท้อนภาพความเป็นชายขอบในสังคมทั้งทาง รูปสัญญะและความหมายสัญญะ โดยส่วนใหญ่ภาพยนตร์จะเลือกนำเสนอประเด็นความขัดแย้ง ระหว่างสังคมเป็นหลัก ภาพสะท้อนคนชายขอบในภาพยนตร์ไทยร่วมสมัยทั้ง 5 เรื่องนี้ ได้มีการนำเสนอสัญญะแทนความหมายของคนชายขอบ เช่น ทะเล ป่า บายศรี หรือภาษา เพื่อแสดงให้เห็น ถึงชายขอบในมิติต่างๆ ในประเทศไทย ทั้งความเป็นชาติพันธุ์ ความหลากหลายทางเพศ ศาสนา และภูมิศาสตร์ ภาพยนตร์ไทยร่วมสมัยที่หยิบยกประเด็นคนชายขอบมานำเสนอนั้น ได้หยิบยก ข้อมูลทางวิชาการด้านสังคมวิทยา และมานุษยวิทยา รวมไปถึงข้อมูลด้านสื่อมวลชน เช่น ข่าว (โรฮิงญา เหตุการณ์ความไม่สงบ) ประเด็นย่อยทางสังคม (กลุ่มคนหลากหลายทางเพศ โง่ จน เจ็บ) โดยภาพยนตร์เลือกที่จะนำเสนอประเด็นคนชายขอบเสียใหม่ โดยเลือกที่จะนำเสนอแง่มุมใหม่ หรือการประกอบสร้างความเป็นจริงชุดใหม่ แทนความรู้ชุดเดิมที่ถูกประกอบสร้างมาอย่างยาวนาน